Page 97 - Demo

95Komedia e artit, ose si%u00e7 quhet n%u00eb Evrop%u00eb komedia italiane, qe krijim i aktor%u00ebve, pra jo i autor%u00ebve. Aktor%u00ebt nuk interpretonin n%u00eb sken%u00eb tekste t%u00eb gatshme, t%u00eb shkruara m%u00eb par%u00eb, por vepronin n%u00eb baz%u00eb t%u00eb nj%u00eb skenari t%u00eb p%u00ebrgjithsh%u00ebm, q%u00eb quhejscenario, ku shtjellohej vet%u00ebm subjekti, nd%u00ebrsa zhvillimi i dialogut u lihej n%u00eb dor%u00eb aktor%u00ebve, t%u00eb cil%u00ebt improvizonin tekstet n%u00eb sken%u00eb. Meqen%u00ebse dialogu improvizohej, aktor%u00ebt e kishin t%u00eb leht%u00eb ta ndryshonin dhe t%u00eb shtonin thumba dhe shpoti p%u00ebr t%u00eb satirizuar shkeljet e dit%u00ebs ose ngjarjet e aktualitetit. Kjo k%u00ebrkonte aktor%u00eb t%u00eb specializuar, me p%u00ebrgatitje teknike, mimike, vokale e deri diku edhe akrobatike. Repertori qe kryesisht i planit komik. PERSONAZHET DHE MASKATNj%u00eb nga ve%u00e7orit%u00eb kryesore t%u00eb k%u00ebtij teatri ishte p%u00ebrdorimi i maskave, q%u00eb sh%u00ebrbenin p%u00ebr t%u00eb paraqitur tipa t%u00eb p%u00ebrcaktuar, q%u00eb ruanin t%u00eb nj%u00ebjtin em%u00ebr nga nj%u00ebra shfaqje n%u00eb tjetr%u00ebn. Zakonisht, mbajtja e mask%u00ebs ishte ve%u00e7ori e personazheve komike, nd%u00ebrkoh%u00eb q%u00eb disa tipa nuk p%u00ebrdornin maska. Personazhet fem%u00ebrore dhe dashnor%u00ebt, p%u00ebr shembull, luheshin zakonisht pa maska. Disa nga personazhet ishin:Pantalone, i cili ishte venecian q%u00eb fliste n%u00eb dialekt, tregtar i moshuar, %u00e7alaman dhe koprrac. Shum%u00eb i pasur, por edhe i pangopur e lakmitar. Ishte i veshur me xhaket%u00eb e pantallona t%u00eb kuqe, k%u00ebpuc%u00eb t%u00eb verdha dhe mantel t%u00eb zi. Maska e tij kishte nj%u00eb hund%u00eb t%u00eb madhe, mustaqe dhe mjek%u00ebr si cjap.Doktori, i cili paraqet tipin e nj%u00eb juristi nga Bolonja. Doktori e mban veten shum%u00eb t%u00eb ditur, por n%u00eb fund ky pretendim rezulton i g%u00ebnjesht%u00ebrt. Pedant si%u00e7 %u00ebsht%u00eb, por edhe koprrac, ai %u00ebsht%u00eb gjithmon%u00eb i pasuksessh%u00ebm me femrat. Doktori, ashtu si Maska t%u00eb PantalonesFotoja n%u00eb krye: Arlekini, nj%u00eb nga personazhet m%u00eb komike e interesante t%u00eb Komedis%u00eb s%u00eb ArtitN%u00eb mesin e shekullit XVI, n%u00eb Itali lindi komedia e artit (commedia dell%u2019arte), e cila u l%u00ebvrua edhe n%u00eb Franc%u00eb, Gjermani, Angli, Spanj%u00eb dhe Rusi. Popullariteti i k%u00ebsaj forme teatrore vazhdoi deri n%u00eb shekullin XVIII, megjith%u00ebse ndikime t%u00eb forta t%u00eb saj mund t'i hasim edhe n%u00eb dit%u00ebt e sotme. Regjisor%u00eb t%u00eb shquar t%u00eb shekullit XX, nga d%u00ebshira p%u00ebr t%u2019iu shmangur natyralizmit n%u00eb teat%u00ebr, u mb%u00ebshtet%u00ebn fuqish%u00ebm te komedia e artit.6 KOMEDIA E ARTIT